Bayan ng Makasalanan: Huwag po, Father!

Naalala ko tuloy ang kuwento ng isang kaibigan, na itago natin sa pangalang Sarah. Minsan, may pinuntahan siyang forum sa isang unibersidad. May dumalo ritong isang propesora ng agham panlipunan – hindi ko sasabihin kung alin. Takang-taka at natatawa si Sarah dahil nagkalat ang lipstick ng propesora: lampas-lampas sa labi at mayroon pa raw sa ngipin sa itaas. Sa gitna ng forum, nagpunta sa comfort room ang propesora. Akala ni Sarah, aayusin nito ang itsura. Laking gulat niya noong pagbalik nito, lalong nagkalat sa mukha ang lipstick. “Ano kaya iyun, nanginginain ng lipstick?”

Para ngang nanginain ng lipstick ang mga obispo sa huling pagpupulong ng CBCP o Catholic Bishops Conference of the Philippines nitong Pebrero. Akala ng marami, aayusin nila ang nauna nilang malamyang tindig sa pampulitikang krisis sa bansa. Iyun pala, sa harap ng pag-igting ng nasabing krisis, lalo nilang papasagwain ang tindig nila. Kung hindi man masyadong pangkalahatan – sa puntong wala nang kongkretong kahulugan o walang kuwenta – madaling dalhin ang mga pahayag ng mga obispo sa interpretasyong sinusuportahan nila ang rehimen ni Gng. Gloria Macapagal-Arroyo.

Sa bungad ng pahayag nilang “Seeking the Truth, Restoring Integrity,” depensibo agad ang mga obispo: “Hindi kami lumalapit bilang mga pulitikong ang bokasyon ay ayusin ang lipunan para sa kagalingan ng lahat.” Siyempre naman: Hindi naman talaga sila pulitiko. Pero hindi iyun ang punto. Hindi naman inasahan ni Sarah na paglabas ng propesora sa comfort room, magiging beauty queen na ito. Pero may unawaan ang mga tao sa paggamit ng lipstick – at may unawaan sa ano dapat ang mga obispo. Hindi man sila pulitiko at hindi man sila dapat mamuno sa pag-aalsa, dapat tumindig sila sa tama.

Sabi pa nila, “Nag-aambag ang mensahe namin sa pagyabong ng isang demokrasyang hindi dapat itindig sa mga pormulang pampulitika lamang.” Hindi ko ito maintindihan. Hindi ko ito maidugtong sa isang mayor na pampulitikang tesis para sabihin ng mga obispo sa bungad ng pahayag nila. Ang alam ko, ang madakdak ngayon tungkol sa “mga pormula” ay si Alex “Sammy Lagmay” Magno, na kesyo de-pormula ang People Power – na, siyempre, tinututulan niya. Pagtutol ba sa isang People Power ang sinasabi rito ng mga obispo? Posible. Pero puwedeng sabihing hindi – makikita natin sa baba.

Dapat daw, “determinado at walang humpay” ang paghahanap ng katotohanan. Dapat daw, “walang sagka” ang landas tungo sa katotohanan. Dahil dito, mariin nilang “kinokondena ang nagpapatuloy na kultura ng korupsiyon mula taas hanggang baba ng ating panlipunan at pampulitikang hirarkiya.” Lahat naman, panahon pa ni Mahoma, sinasabi na iyan. Siguro, itinuturing ng mga obispo na bahagi ng “Kristiyanismo” ang pagsasabi ng ganitong pangkalahatang pahayag. Alalahanin nga naman natin ang kasalanan natin sa harap ng kasalanan ng iba, ng pagkakadiin sa pamilyang Arroyo.

Pero, sa pinakamainam, iresponsable ang pagsasabi ng ganito sa harap ng pampulitikang krisis. Bakit, nangotong ba tayo – tayong karaniwang mamamayan – ng bilyun-bilyon sa proyekto ng gobyerno na pababayaran natin sa karaniwang tao? Bakit kailangang biglang idamay sa pangangaral ang “baba” ng “hirarkiya” ng lipunan at pulitika sa panahong todo-todong nadidiin ang pamilya ni Gloria Macapagal-Arroyo? Nag-utos ba tayo ng ekstrahudisyal na pamamaslang? Nandaya ba tayo sa mga halalan? Ganito na ba ang paglalapat sa buong lipunan ng “pagpukol ng unang bato”?

gloria.jpg
Malungkot pero totoo ang balita
(Galing ang larawan sa msn.com)

Sa ganitong diwa rin ako nababanas sa mahalagang pahayag na ito: “Sa pamamagitan ng internal na pagbabagong-loob patungo sa maturity ni Kristo sa pamamagitan ng komunal at mapagdasal na paghusga at aksiyon matutuklasan at mawawasak ang mga ugat ng korupsiyon. Naniniwala kaming papalaganapin ng gayong aksiyong komunal sa antas ng grassroots ang diwa ng People Power na buong husay na ipinakita sa mundo sa Edsa 1. Ito ang People Power with a difference. Mula sa mga grassroots sisibol ang kultura ng katotohanan at integridad na taimtim nating hinahanap at itinatayo.”

Sa isang banda, puwede itong unawain na panawagan para magpalaganap ng kamalayan tungkol sa mga eskandalo ng rehimen. Pero susi sa akin ang “kultura”. Hindi “kultura ng pagbabantay” ang sinasabi, kundi “kultura ng katotohanan at integridad”. Naniniwala akong hindi kulang sa pagtataguyod sa katotohanan at integridad ang karaniwang tao, kahit sa harap ng mga kalagayang pumipigil sa kanilang makamit ang mga ito. Pero kahit ipagpalagay na nating bulok nga tayong karaniwang tao, ibig bang sabihin, sa atin nagmumula ang kabulukan ng rehimen? Tayo pa ang may kasalanan?

Ito, sa pinakamasahol, ang implikasyon ng pahayag ng CBCP. May tawag ang mga feminista diyan: “Blaming the victim”. Tayo na nga ang kinukurakot, ang pagbabayarin sa kinurakot, ang dinadahas, ang dinadaya sa eleksiyon, tayo pa rin ang siyang makasalanan. Buti sana kung ang panawagan ay pagmamatyag sa rehimeng Arroyo, pagpapalaganap ng kaalaman, sama-samang pagkilos. Aba’y hindi. Ang panawagan ng kagalang-galang na mga obispo, sa panahong bumubuhos na tayo sa lansangan para pagbitiwin si Gng. Arroyo, ay ang magtika at magbuo ng bagong kultura – nating lahat.

Pinakamainam sa pahayag ang panawagang ibasura ang Executive Order 464 na humahadlang sa pagtestigo ng mga tauhan ni Gng. Arroyo sa mga pagdinig ng Senado at Kongreso. Gayundin ang panawagang payagan ni Gng. Arroyo ang kanyang mga tauhan na isiwalat ang mga nalalaman sa katiwalian sa pamahalaan. Ito na kasi ang pinaka-kongkreto. Pero para namang hindi alam ng mga obispo na puwede pa ring mahadlangan ng tusong rehimeng ito ang katotohanan kahit mangyari ang lahat ng ito. Hindi ba’t tumestigo na nga si Benjamin Abalos at ang mga tauhan ni Gng. Arroyo?

Sumusuporta rin sa “masamang pagbasa” ko ang panawagan nilang pamunuan ng “Presidente at lahat ng sangay ng pamahalaan” ang paglaban sa katiwalian. Hindi ba’t iyan na nga ang ipinaghihiyawan ngayon ni Gng. Arroyo at ng kanyang mga tauhan? Parang si Gng. Arroyo rin ang nagsasalita sa panawagan nilang gamitin ng mga senador – at ng maka-Arroyong ombudsman! sila lang ang nagtitiwala sa ahensiyang ito! – ang “natatangi at magkakaibang kapangyarihan nilang mag-imbestiga… hindi para sa kanilang sariling interes, kundi para sa pakinabang ng lahat.” Linya ni Gng. Arroyo ito!

Panawagan din nila sa midya ang kalokohang “maging positibong rekurso sa paghahanap ng katotohanan at paglaban sa korupsiyon sa pamamagitan ng obhetibong pag-uulat nang walang pinapanigan at pagkiling, di selective at walang kiling na pag-uulat ng mga datos.” Panahon pa ni Mahoma, tinitibag na ng matatalinong mamamahayag ang ganitong pagtingin. Ang nakakabuwisit nga ngayon sa midya ay ang pagsisikap nitong maging “obhetibo”. Narito sa isang banda ang malalaking pagkilos ng mga mamamayan. Pagkatapos, kukuhanan pa ng reaksiyong nanggagago si G. Raul Gonzalez. Patas?

Alam nating may mga obispong tutol sa rehimeng ito, kung hindi man tahasang nanawagan na ng pagbibitiw ni Gng. Arroyo. Dapat silang papurihan. Napakahirap siguro ng pakikitunggali nila sa kapulungang iyon para igiit ang kanilang panawagan. Nakakarimarim isipin kung ano ang sinabi ng ibang obispo. Pinakamainam na siguro ang maghintay sa mas matindi pang ebidensiya ng katiwalian at pagkatapos ay doon manawagan ng pagbibitiw ng pangulo. Pero mas grabe siguro ang tindig at sinabi ng nakararami, dahil parang si Ignacio Bunye o si Mike Defensor ang nagsulat ng pahayag.

Maganda ang sinabi ni Prop. Luis V. Teodoro hinggil sa isyu. Aniya, “bumigay” ang CBCP “sa pang-akit ng kapangyarihan at suhol.” Sabi pa niya, “Ang mga taong alam na nakikinabang ang ilang obispo sa biyaya ng gobyerno gaya ng pondo ng Pagcor – para sa pakinabang ng kanilang mananampalataya, siyempre – ay mapapatawad kung ipagpapalagay nilang ang agnostisismong moral na ipinakita ng CBCP ay para protektahan ang gayong materyal na mga interes, at iba pa.” Naghahanap tayo ng liwanag sa panahong ito. Ang nakuha natin ay kalituhan, kung hindi man pagpanig sa demonyo.

03 Marso 2008

Post a comment or leave a trackback: Trackback URL.

Comments

  • Cyril  On March 4, 2008 at 11:23 am

    kailanman walang maitutulong ang araw-araw ninyong pagpoprotesta sa gobyerno. Sino ba talaga sa inyo ang wala talagang ginawang pangungurakot sa ating bayan? Malaki ang isyu sa kabuuan subalit tayo ba minsan ay nag-isip na mayroon ring nagawang kamalia-an? Aminin man natin o hindi, pinabibili ng karamihan ang ating mga boto. Meron rin namang nagmamanipula sa kanilang pagkapanalo. Nagbalik lahat sa atin ang mga ginawa natin noong nakaraang eleksyon! tayo rin ang nagdusa. kailan pa kaya tayo matuto.

  • kapirasongkritika  On March 5, 2008 at 10:08 am

    Tama ka, Cyril: Marami talaga sa ating mga Pilipino ang nakagawa ng kamalian. Ang dating sa akin ng sinasabi mo, tanggap mong may mga kasalanan si Gloria pero masamang karma siya sa atin. Pero hindi karmang hindi matatakasan si Gloria — na parang sinasabi mo. May magagawa tayo. Puwede natin siyang patalsikin. Maaaring may mga pagkakamali tayo — pero hindi kasing-laki ng kasalanan ni Gloria sa atin. Maaaring nakatulong ang marami sa atin sa pagkakaluklok niya — katulad nga ni Espiker Jose de Venecia. Pero puwede nating iwasto ang pagkakamali natin.

    Madalas nang nasasabing pinagtaksilan ni Gloria ang Edsa 2. Alam na nating lahat iyon. Ang tanong: Pati ba naman tayo, magtataksil sa Edsa 2 sa kawalan natin ng pakikialam? Hindi naman tama iyon.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: