Woman in the World

Naalala ko ang tanong ng isang sosyalistang feminista sa klase niyang binubuo ng kababaihan: “Kayo ba, hindi ba kayo nababastos kapag sinisipulan kayo ng mga construction worker?” Ang punto niya, malaganap din ang machismo, ang seksismo – o ang tinatawag na “pyudal-patriyarkal” na kaisipan – sa mga inaaping uri. Tama naman. Pero may pagdadala rin sa punto niya na parang kalalakihan ang kalaban ng kababaihan.

Kaya nakakatuwang makita ang pagkilos ng Gabriela noong Marso 8, ika-100 Pandaigdigang Araw ng Kababaihan. Liban sa panawagan para sa Reproductive Health Bill at kontra sa pandarahas sa kababaihan, mga isyu na ng mga mamamayan ang pinatampok: ang kahirapan, kagutuman at pagkabusabos ng mga mamamayan – nang malinaw na nakaturol sa mga kontra-mamamayang hakbangin ng gobyernong Aquino.

Limitado kasi, halimbawa, kung mananawagan ang kababaihang manggagawa at magsasaka ng katulad lang na karapatang tinatamasa ng kalalakihang kauri nila. Una sa lahat, napakalimitado at ginigipit pa nga ang mga karapatan kahit ng kalalakihang mula sa mga inaaping uri. Sa halip na pagkakahati, mas pagkakaisa ng uri ang kailangan at mahalagang patampukin – laban sa kahirapan at sa lipunan at mga uri na ugat nito.

Pero malinaw rin talagang may mga isyung pangkababaihan, tulad nga ng karapatang pang-reproduksyon at pandarahas, tampok ang panggagahasa. Tumatagos ito sa lahat ng kababaihan anuman ang uri, bagamat kahit sa mga ito, mas matindi ang karanasan at masalimuot ang paglaban ng kababaihan mula sa mga inaaping uri. At kahit sa loob ng mga kilusang progresibo, kailangang mulat na isinusulong ang karapatan nila.

Naalala ko rin si Gayatri Spivak, feminista at dekonstruksyunistang intelektwal, na nagkwento tungkol sa reaksyon ng nanay niya sa isa niyang isinulat. Bagamat mahirap daw intindihin ang teksto, hindi ito nagreklamo. “Pero pagkatapos tinanong niya ako ng isang mahirap na tanong: ‘pero mahal, paano mo ito itutugma sa iyong komunismo?’ at syempre ang salita sa panig namin ng mundo ay hindi Marxismo kundi komunismo…”

Anekdota itong mas tungkol sa ugnayan ng gawaing intelektwal at pampulitikang paninindigan, pero may halina ang paggigiit ng paninindigang ipinagpapalagay na makaluma pero taimtim na tinatanganan kontra sa bago nga’y malabo naman ang tunguhing pampulitika. Lalo na’t ang iginigiit ay proyektong pampulitika at pangarap ng pandaigdigang pagkakapatiran at paglaya ng mga inaapi, ng kapwa babae at lalake.

12 Marso 2011

Salamat kina Ms at Js sa paunang pagbasa at pagkomento. Galing ang larawan dito.

Isinalaysay ni Carol P. Araullo ang pagkamulat niya bilang aktibistang babae. Ginunita naman ni Mike Ely ang trahedyang naganap sa ilan sa kababaihang lumahok sa makasaysayang pagkilos noong Marso 8, 1911.

Mahirap daw maniwalang sa isang lungsod na punung-puno ng mga paalala ng mga kapangyarihang naibagsak ay may maniniwalang pwede niyang hawakan ang kapangyarihan nang habambuhay – pagmumuni ni Ninotchka Rosca sa pag-aalsa sa Egypt.

Makabagbag-damdamin ang pagmumuni ni Alain Badiou sa pag-aalsa sa Tunisia at Egypt: “Nagrereseta sila ng mga bagong posibilidad at kung kaya pandaigdigan ang kanilang halaga.”

Sinang-ayunan naman ni Peter Gratton ang sabi ni Badiou na dapat matuto ang mga intelektwal ng Kanluran sa mga nagaganap sa Middle East at North Africa: ipinakita niya ang hibla ng pesimistiko – o Negatron – na pagtingin sa masa sa mga teorya ng mga usong intelektwal.

“Gusto kong ipakita ang mga paraan na ang mga pelikulang hinahangaan ko, o ang mga kaakit-akit para sa akin sa kung anong paraan, ay may orihinal na paraan ng pagsasabi sa atin ng mga bagay tungkol sa mundo, o pagdama ng mga bagay sa mundo.” – Steven Shaviro, sa isang panayam.

May masinsing pagbasa si Rob Horning sa privacy policy ng Facebook. At gaganap si 50 Cent sa pelikulang bersyon ng Things Fall Apart.

Tapat sa Diwa ng Edsa

Paano maging tapat sa diwa ng Edsa People Power 1? Heto ang ilang paraan:

(1) Laging isaisip na larangan ng tunggalian ang pagdiriwang ng anibersaryo ng Edsa 1. Matapos pumutok ang eskandalong “Hello Garci,” halimbawa, pinaliit ng rehimen ni Gloria Macapagal-Arroyo ang pagdiriwang dito. Ang laging mensahe: lipas na ang paggamit sa kudeta bilang pamamaraan para magpalit ng gobyerno. Natural: naging puntirya ang rehimeng Arroyo ng panawagan para sa isa na namang People Power.

Ngayon, sa rehimen ni Noynoy Aquino, pagiging masunurin sa gobyerno ang mensahe. Ang madalas ireklamong hindi naidulot ng Edsa 1 – ang kaunlarang pang-ekonomiya – ang sinasabing kailangang pagsikapan at kamtin. Walang problema. Pero sa partikular na pakahulugan ng rehimeng Noynoy, nangangahulugan ito ng pag-asa pa rin sa dayuhang pamumuhunan, pag-eeksport ng mga Pilipino sa ibang bansa, pagpapanatili ng atrasadong agrikultura, pagsunod ng mga dikta ng US. Maraming problema.

(2) Magkaroon ng wastong pag-unawa sa Edsa 1. Ang Edsa 1 ay paglaban, pagtatakwil at pagsisikap na tapusin ang mga kasamaan ng diktadurang US-Marcos – ang mga kasamaan nito, at hindi lang ang diktadura mismo. Ordinaryo na, pero makatotohanan, ang daing na “Wala namang nagbago pagkatapos ng Edsa” dahil nasa likod nito ang paghangad ng sambayanan sa tunay na pagbabago – na siyang motor ng pag-aalsa.

Hindi lang ang diktadura mismo ang ginustong tapusin ng Edsa 1 – kahit pa diyan nagkaisa ang maraming kumilos doon. Hindi lang ito maniobrang pampulitika ng isang paksyon ng mga naghaharing uri laban sa isa pa. Tamang salita ang “kasamaan” dahil nagkahugis ang tunggalian noon sa pagitan ng diktadurang US-Marcos at ng sambayanan sa labanan ng masama at mabuti. Sa Edsa 1, sinikap ng sambayanan na tapusin ang pandarambong sa yaman ng bansa, pasistang panunupil at kahirapan.

(3) Kilalanin ang tunay na bayani ng Edsa 1 – ang sambayanan. Ang Edsa 1 ay nagkakaisang pagkilos ng sambayanan – mula sa mga magsasaka, manggagawa, at panggitnang uri hanggang sa maliliit na negosyante at isang bahagi ng mga naghaharing uri sa bansa. Malaki ang papel nina Ninoy at Cory Aquino rito, gayundin ng kanilang pamilya, pero hindi lang sila ang Edsa 1. Hindi sa mga Aquino ang Edsa 1.

Sa sambayanan, ang mga maralita, sa kanilang mga organisasyon at batay sa mga isyu nila, ang una at tuluy-tuloy na lumaban sa diktadura. Noong napatahimik o naitaboy sa ibang bansa ng batas militar ang mga oposisyunistang pulitiko, tuluy-tuloy na kumilos ang mga maralita – nag-organisa, nagprotesta, bumasag sa hilakbot na dulot ng batas militar. Isa-isa, unti-unting nagputukan ang protesta sa iba’t ibang panig ng bansa, hanggang sa dumami, nakakabingi na para sa diktadura, tila bisperas ng bagong taon.

(4) Pag-aralan ang kasaysayan ng paglaban ng sambayanan. Talagang sumasarap maging Pilipino kapag iniisip ang Edsa 1. Pero hindi lang iyan ang paglaban ng sambayanan sa kasaysayan. Sa elementarya at hayskul, inilalahad ang kasaysayan natin na parang magkakasunod lang na pananakop ng mga dayuhan. Pero hindi lang tayo nagdurusang sambayanan. Sa buong kasaysayan natin, lumalaban ang sambayanan.

Pwedeng sangguniin ang Edjop: The Unusual Journey of Edgar Jopson ni Benjamin Pimentel para sa mga pangyayaring rumurok sa Edsa 1. Basahin ang A Past Revisited at The Continuing Past ni Renato Constantino, ang Philippine Society and Revolution ni Amado Guerrero, ang Struggle for National Democracy ni Jose Maria Sison, ang Revolt of the Masses ni Teodoro Agoncillo. Pwedeng mangahulugan ito ng mas kaunting oras sa Facebook, pero gaganda naman ang mga status mo – birong may halong katotohanan.

(5) Makialam, makisangkot sa mga isyung panlipunan. Huwag magpadala sa ilusyong okey na ang bansa dahil si Noynoy na ang pangulo. Hindi okey ang bansa at isang dahilan ay si Noynoy na ang pangulo. Nananatili ang sistemang nagluwal sa diktadurang US-Marcos, at nananatili ang hamon ng kabayanihan sa sambayanan. Kahit sa rehimeng Aquino, kailangan nating tanganan ang tunay na diwa ng Edsa 1.

Makabuluhang dagdag-sahod, nagtataasang presyo, overpricing ng langis, pagkaltas sa subsidyo ng gobyerno sa kalusugan at edukasyon, kawalan ng tunay na reporma sa lupa, pakikialam ng Amerika sa ating pulitika at ekonomiya – napakaraming isyung dapat alamin at kasangkutan. Napakarami pa ng kailangan nating gawin bilang sambayanan para solusyunan ang pinakamalaki nating suliranin: ang kahirapan ng nakararami. At mas bahagi ng problema, hindi ng solusyon, ang mismong gobyerno.

(6) Sumali sa mga aktibistang organisasyon. Ito na siguro ang pinaka-kongkreto sa listahang ito – at ito rin ang susi para tuluy-tuloy at malalimang magawa ang iba pang nabanggit. Hindi iyung mga organisasyong “aktibista” na alalay ni Noynoy, kundi iyung mga organisasyong sinuman ang maupo sa pwesto ay tuluy-tuloy sa paglaban sa mga kontra-mamamayang patakaran, sa pagkilos para sa pagbabago ng lipunan.

Ipinapakita ng Edsa 1 na may magagawa ang bawat indibidwal, pero limitado. Kailangan ang organisasyon, ang organisadong pagkilos, ng nakararami para makapagdulot ng pagbabago. Alpasan ang mga pakiwari sa mga organisasyong ito (“Nakakaadwa ang mga rali”) at alamin ang mga dahilan nila (“Bakit ba nagrarali?”). Huwag magpatangay sa paninira sa kanila ng iba’t ibang grupo sa lipunan – dahil ang mga grupong ito rin ang takot at ayaw sa tunay na pagbabagong dapat ipaglaban.

26 Pebrero 2011

Galing ang mga larawan dito. Maraming salamat!

Isa, dalawa, tatlong magandang sulatin ni Peter Hallward tungkol sa mga nagaganap na pag-aalsa sa mga bansang Arabo.

Magandang rebyu ni Terry Eagleton sa pinakabagong libro ng historyador na si Eric Hobsbawm.

May iba pang bayani ang Edsa 1, sabi ni Angela Stuart-Santiago, at ang apelyido nila ay Balbas at Tadiar.

Ereksyon Pacasta

/1/

Iyan, kung hindi siya nagkakamali, ang pangalan ni Ericson L. Acosta sa isang isyung lampoon ng Philippine Collegian, publikasyon ng mga mag-aaral ng unibersidad. Ang pagkamalikhain ng staff, lumalabas hindi lang sa mga nakakatawang artikulong may banat sa pulitika ng kampus at bansa, kundi maging sa by-line at staff box. Ang mga pangalan ng manunulat, kadalasang hinahanapan ng bastos na katunog o kamukha.

Para sa marami niyang kaibigan at kasama sa Kamaynilaan, namuhay na parang laging nasa lampoon si Ericson: kwela, kengkoy, kangkarot – “karakter,” sabi nga ni Lisa C. Ito, isang manunulat, sa kanyang note sa Facebook. Parang lagi siyang si Ereksyon Pacasta. Isipin mo si Beyonce na laging Sasha Fierce. Isipin mo si Eminem na laging Slim Shady. Tapos pagsamahin mo sila. Parang laging handang magtanghal, ganoon siya.

Hindi siya malapit kay Ericson; para lang siyang manonood nito mula sa malayo. Pero tulad ng iba, may ilan siyang anekdota. Tulad ng mga gabing pangkulturang iglap matapos ang maghapong largang aktibista. Hindi siya mahilig sa blues at rock, pero sa mga pagkanta ni Ericson siya nagsimulang magbukas. Minsan naman, basta lang itong bumirit sa tambayan ng “Gusto Kita” na parang alam ang tipo ng kantang gusto niya.

Dati, dinadayo niya ang isang bar para sa pagtugtog hindi pa ni Ericson, kundi ng mala-Janis Joplin na mukhang Lolita Carbon na ka-tandem niya. Doon niya nasimulang magustuhan ang mga kantang progresibo, lokal man o mula ibang bansa. Pananalita pa lang sa pagitan ng kanta, ulam na. Bigay-todong magtanghal si Ericson, parang sinasapian. Minsan, sa pagbilis sa dulo ng isang kanta, sumasayaw na pala ito ng conga.

/2/

Sa paningin niya noon, kasama si Ericson sa isang molde ng naunang “henerasyon” ng mga aktibista sa kampus: mga patpating lalakeng tuwing makikita mo’y parang laging hindi pa kumakain at nakakaraos lang sa pagyoyosi. Ang pananamit: sandalyas, sira-sirang pantalong maong, puting t-shirt, kamisetang may nakasulat na propaganda o kaya’y batik, naka-sumbrerong Mao at, lalo na si Ericson, naka-jacket na Mao.

Ikalawang hati ng dekada ’90 noon, at “balik sa batayan” o “back to basics” ang moda sa pag-aaral. Binabalik-aralan at tinatanganan ang mga batayang prinsipyo ng aktibismo kontra sa naganap na mapaminsalang pagkapariwara. Dalawang araw ang Lipunan at Rebolusyong Pilipino, may pausong “Thursday Afternoons with Mao,” binabakbak ang mga ilusyon ng “Philippines 2000” at inilalantad ang usong imperyalistang “globalisasyon.”

At siya na mahilig magbasa ng Teorya (kapital ang T), pero mas ang pilosopong Komunista (kapital ang K) naman na si Louis Althusser noon, ay agad nabansagang “macho” o mateorya – resulta ng lumatay na karanasan sa isang sumaling nanabotahe sa kakatanong sa mga pag-aaral. Hindi gaanong positibo ang bansag – pagsasanib ng simbuyong kontra-patriyarkiya at ng mas pagbibigay-halaga sa panlipunang praktika.

Isang gabi, sa isang karinderya, kinausap siya ni Ericson. Hindi pa niya matanggap ang tuligsa nito sa eklektikong pagbabasa niya. Hindi kasi tumurol sa kongkretong mga argumento ng mga sulatin. Pero ramdam niya ang pagiging sinsero, ang pag-iwas sa pagiging antagonistiko. Naunawaan niya: anti-eklektiko ito, pero hindi anti-intelektwal; anti-Teorya, hindi anti-teorya. Paglaon, sa higit pang pag-aaral, nauunawaan din niya.

/3/

Ano ang mayor na kwento niya tungkol kay Ericson? Wala siyang maalala noong una. Hanggang – Aha! – ang pag-aaral na bumago noon sa buhay niya. Iba-iba ito para sa bawat aktibista at iba-iba rin sa magkakaibang yugto ng pagkilos, pero para sa kanya, Ekonomiyang Pampulitika. Tulad ng lahat ng magandang pag-aaral, hindi na niya maalala ang instruktor liban sa bumubuga ito ng mahabang usok ng yosi noon.

Kung ang bawat pang-ekonomiyang selula, ang batayang yunit, ng lipunang ito – ang pagawaan at sakahan – ay batbat ng pagsasamantala, may kanser ang buong lipunan, may lason sa lahat ng larangan. Bago niyon, alam niyang may suliranin ang bansa at mundo pero tinumbok ng pag-aaral ang ugat na tumatahi sa lahat. Hindi na niya magawang tingnan ang lipunan, ang mundo, sa ibang paraan pagkatapos noon.

Sabi ng isang edukador, na siguradong may malisyang kontra-Kaliwa, ang layunin ng pag-aaral ay palitan ang utak na walang laman ng utak na bukas – hindi ang sarhan ito. Pero ganoon para sa kanya ang pag-aaral na itinuro ni Ericson, nagbukas ng maraming pinto. Naakit siyang magbasa ng kaugnay na mga akda, naging paborito niyang ituro ang paksa. Ginusto niyang maging mangangaral, tagapaglantad ng pagsasamantala.

Late bloomer siya bilang aktibista. Bago ang pag-aaral, propagandista lang siya, mahilig sa gawaing iyan. Pero hindi magtatagal, magsisikap siyang maging edukador. Higit pa riyan, magsisikap siyang maging organisador. Mababahala siya na mahigit isang taon na siyang aktibista ay wala pa siyang personal na narerekluta. Itinawid siya ng pag-aaral na itinuro ni Ericson, nang mahusay, sa yugtong iyun ng kanyang buhay.

/4/

Pero mas naging laman ng isip niya si Ericson noong nawala ito sa Kamaynilaan – at ang balita’y tumungo ito sa hanay ng mga magsasaka para doon ipagpatuloy ang pagiging aktibista. Tinatanaw rin niya ang ginawa nito at sinisipi niya si Chaka Khan kaugnay nito: “No, I’m not ready to kiss that dream goodbye.” Sa tuwing iniisip niya ang pag-alis dito at pagpunta doon, sumasagi sa isip niya ang marami, kasama si Ericson.

Makata, mandudula, manunulat, layout artist, lider-masa, mang-aawit, manggagawang pangkultura, edukador, organisador – isa na yata si Ericson sa pinakamagagaling na maihahain sa bayan ng ilang henerasyon ng aktibistang nakilala niya. Patunay siya ng kadalasang sinasabing “pinakamahuhusay na anak ng bayan” na tumutungo sa kanayunan at tumatalikod sa maalwang kabuhayan at malikot, magaslaw na buhay.

Nang mabasa niya ang balita, at lalo na nang makita niya ang larawan ni Ericson na malayo sa malusog, naghalu-halo ang kanyang emosyon. Nag-alala siya para rito at para rin sa masang magsasaka at gawaing maiiwanan, kahit sandali. “Mabuti, hindi dinesap,” sabi ng isang kaibigan, at sang-ayon siya. Sa dulo, wala siyang dudang kakayanin ni Ericson ang kahirapan ng loob dulot ng pagkadakip at pagkakulong.

Matagal-tagal na rin si Ericson doon. Ano ang ginawa niya sa buong panahong iyun? Nagpatuloy naman sa pakikibaka at nagpakahusay pa nga. Pero alam niya kung saan mas masidhi ang pangangailangan – doon, sabi nga ni Bonifacio Ilagan, kung saan mas mabigat ang sakripisyo at mas matindi ang kahirapan. Bakit narito pa rin ako ngayon? Hanggang sa pagkadakip nito, inuudyukan pa rin siya ni Ericson para sumulong.

20 Pebrero 2011

Ang unang larawan sa itaas, galing sa Facebook ng Free Ericson Acosta. Ang mga sumunod, galing kay Patrill.

Kolum ni Eric Alterman tungkol sa paghahambing ng mga konserbatibo sa US kay Ronald Reagan kay Jesus Christ. Kapag sinukat ang rehimeng Aquino sa pamantayan ni George Lakoff ng konserbatibo, malinaw na pasado ito: “Sa tingin ng mga konserbatibo, hindi dapat tulungan ng gobyerno ang mga mamamayan. Ibig sabihin, hindi dapat tulungan ng mga mamamayan ang bawat isa.”

Magandang pagmumuni sa teorya at praktika, akademya at pakikibaka, kay Theodor Adorno at sa Tsina. May sulatin ang isang Ariadne tungkol sa pagiging aktibista niya dati, sa kung paano siya napaunlad nito at kung paano siya nangungulila rito ngayon. Iwinawasto ni Angela Stuart-Santiago ang nakakaaliw na kwentong Facebook ng Edsa People Power 1.

Panayam sa progresibong manunulat na si Arundhati Roy.

Bad Boy Badiou

Sa kanyang pananalita tungkol sa kakatapos na pag-aalsang masa sa Tunisia, pinaksa ni Alain Badiou, pilosopong Pranses na dating Maoista at nagpapakilalang komunista, ang tampok na porma ng nasabing pag-aalsa: ang rayot (riot). Sa pamamagitan ng punto-palasong ito, tinutuhog na rin niya ang naganap na pag-aalsang masa sa Egypt (masyado na yatang luma at Biblikal ang salitang “Ehipsyo”) at mga aksyong masa sa iba’t ibang bansa sa nakaraang mga taon.

Rayot – “mga aksyon sa lansangan ng mga taong gustong magbagsak ng gobyerno sa pamamagitan ng iba’t ibang antas ng karahasan.”

Aniya, “Ang partikular na problema ng rayot… ay inilalantad nito ang Estado sa pampulitikang pagbabago (ang posibilidad ng pagguho nito), pero hindi nito kinakatawan ang pagbabagong iyan: hindi ibinabadya ng rayot ang pagbabago sa Estado. Ito ang mayor na kaibahan nito sa rebolusyon, na sa sarili nito ay naghahain ng alternatiba. Iyan ang dahilan kung bakit laging nagrereklamo ang mga nagrayot na ang bagong rehimen ay katulad lang ng luma.” Halimbawa niya: Sa Rusya bago ang 1917, “ang partido, ang tipong nilikha ng [Russian Social Democratic Labor Party] at pagkatapos ng mga Bolshevik, ay isang istrukturang tahas na idinisenyo para buuin ang sarili na alternatibong kapangyarihang kahalili ng Estado.”

Sabi ni Badiou, dapat kilalanin ang negatibo o mapangwasak na kapangyarihan ng rayot: “gumuguho, nang simbolikal kahit paano, ang kinasusuklamang kapangyarihan.” Pero, pahabol na tanong niya, “ano ang pinagtitibay?” Sa ibang salita, ano ang aspektong positibo ng rayot, ang itinatayo, binubuo nito?

Tila para kay Badiou, larangan pa ng tunggalian ang sagot sa tanong na ito. Sa isang banda, pwedeng ang tunguhin ng mga rayot ay ang “pagsaklaw ng Kanluran” sa Tunisia – at sa gayo’y sa Egypt at iba pa. Sa kabilang banda, pwedeng ang tunguhin ay “tunay na pagbabago” sa porma ng “de-Kanluranisasyon.”

Kanluran, sa pakahulugan ni Badiou – “ang kalipunang binuo ng ekonomiyang maka-merkado at demokrasyang parlamentaryo, kalipunang inihahain bilang di-maaalpasang kalakaran…” Tinatawag din nito ang sariling “pandaigdigang komunidad,” “sibilisasyon,” at “kapangyarihang Kanluranin.” (Hawig dito ang babala ng ekonomistang Egyptian na si Samir Amin kaugnay ng pag-aalsang masa sa bansa niya: hindi malulunasan ang mga ugat ng pag-aalsa kung mananatili ang papalit na gobyerno sa mga patakarang neoliberal.)

Mas mauunawaan ang halaga ng mga komento ni Badiou sa rayot sa Tunisia, na may pagkakahawig din sa pag-aalsang masa sa Egypt at ibang bansa sa usaping pinapatampok niya, sa konteksto ng mga sanaysay niyang “The Communist Hypothesis” [2008], “The Courage of Obscurantism” [2010] at, malamang, sa iba pang sulatin. Sa mga sanaysay na ito, naghahain siya, bukod sa iba pang bagay, ng peryodisasyon o pagyuyugto ng mga kilusan at rebolusyon sa kasaysayan na nagsulong ng tinatawag niyang “komunistang hypothesis.”

Sa bansag niyang “komunistang hypothesis,” tinutukoy ni Badiou ang bungkos ng mga prinsipyong ipinaglaban ng mga kilusan at rebolusyong mapagpalaya, sosyalista at komunista sa kasaysayan. Sa pagsasabing “hypothesis,” iniuugnay niya ang nasabing mga prinsipyo sa historikal na “pagkabigo” ng mga kilusan at rebolusyong ito. “Hypothesis” dahil kailangan pang patunayang posible sa praktika, sa paglikha ng bagong mundo.

Narito ang kanyang peryodisasyon:

(1) Rebolusyong 1848 hanggang Komuna ng Paris ng 1871 – panahon ng malawakang pagkakatatag ng komunistang hypothesis. “Iniuugnay nito ang popular na kilusang masa sa pag-agaw ng kapangyarihan, sa pamamagitan ng insureksyunistang pagbabagsak sa namamayaning kaayusan; papawiin ng rebolusyong ito ang lumang mga porma ng lipunan at itatatag ‘ang komunidad ng mga magkakapantay’.” Rumurok ito, gayunman, sa “radikal na pagkabigo” ng Komuna ng Paris.

(2) 1871 hanggang 1905/1917 – panahon ng rurok ng Europeong imperyalismo at paghahati-hati sa mga rehiyon ng mundo.

(3) 1905/1917 hanggang 1976 (pagkamatay ni Mao Zedong, pagtigil ng Dakilang Proletaryong Rebolusyong Pangkultura sa Tsina) – panahon ng pangalawang yugto ng pagsasakatuparan ng komunistang hypothesis. Dominanteng tema nito ang partidong komunista at pangunahing islogan nito ang “Disiplina ang tanging armas ng mga taong walang pag-aari.” Nakatutok ito sa tagumpay na ang “prinsipal na ekspresyon” ay ang “disiplinang bakal” ng mga partidong komunista, at sa matatag na paghawak sa kapangyarihan laban sa ganting salakay ng mga kaaway.

(4) 1976 hanggang kasalukuyan – panahon ng reaksyunaryong pagpapatatag, ng pagguho ng mga kilusan at rebolusyong komunista sa mundo, ng kontra-rebolusyonaryong pagpapalabo ng pagbasa sa naunang yugto.

(Hindi ko magawang hindi magkomento sa magkaibang rehistro ng salitang “komunismo” sa magkaibang konteksto. Sa mga abanteng kapitalistang bansa, kung saan mahina o mabaho ang mga partido komunista, may tunog na abstrakto’t pilosopikal ang pagteteorya ni Badiou sa “komunistang hypothesis” – tipong uso sa mga klasrum at kumperensya, hindi mapanganib sa mga kolektiba at komunidad. Pero sa Pilipinas, iba ang kalagayan dahil malakas ang partido komunista na sobrang kinapapraningan ng Estado at imperyalismo.

Naalala ko tuloy ang isang kaibigang aktibistang nag-organisa ng mga magsasaka. Komo Comparative Literature ang kurso niya, may dala siyang kopya ng librong Marxism and Form [1971] ni Fredric Jameson sa kanayunan – na kinailangan niyang upuan nang minsang matapat ang dyipni na sinasakyan niya at mga kasamahan sa isang checkpoint ng militar. “Ikakapahamak ko pala itong si Jameson,” buntong-hininga niya pagkatapos.)

Ayon kay Badiou, sumisibol ang “disposisyon ng mga nagrarayot” na ipinakita ng mga mamamayan sa Tunisia at iba pang bansa sa mga tinatawag niyang “yugtong pagitan (interval period)” sa kanyang peryodisasyon, ang Numero (2) at (4) sa itaas. Paliwanag niya, “May serye kung saan naililinaw ang rebolusyunaryong lohika at kung saan lantad nitong naipapakilala ang sarili na alternatiba.” Sinusundan ito, aniya, “ng yugtong pagitan kung saan hindi pa naipapasa sa kahit sino ang rebolusyunaryong ideya, at kung saan hindi pa ito natatalakay, hindi pa nahuhubog ang bagong alternatibong disposisyon.”

Paliwanag niya, “Sa mga panahong ganito, masasabi ng mga reaksyunaryo, dahil nga may depekto sa alternatiba, na nagbalik na ang mga bagay sa natural nilang katayuan.” Sa ganitong yugto raw, “umiiral ang diskuntento pero hindi ito mabigyang-hugis dahil hindi nito makuha ang pwersa nito sa isang pinagsasaluhang ideya. Ang kapangyarihan nito, sa esensya, ay negatibo” – ang pwersahing lumayas ang mga nasa gobyerno.

Bagamat tila pagbubungkos lang ng mga pangyayari sa kasaysayan ng daigdig – sa mga panahon ng paghupa at pag-agos ng mga kilusan at rebolusyong komunista, kumbaga – ang ginawa ni Badiou sa mga sulatin niya, hindi simple at sa gayo’y madaling tanggapin ang kanyang peryodisasyon. Mahigpit na kaugnay ng ganitong pagyuyugto ang sumusunod niyang hatol na laman din ng “The Communist Hypothesis”:

>> “Naging angkop na kagamitan ang partido para ibagsak ang mga napahina nang rehimeng reaksyunaryo, pero napatunayang hindi angkop sa pagbubuo ng ‘diktadura ng proletaryado’ sa pakahulugang ibig sabihin ni Marx – isang pansamantalang Estado, nag-oorganisa ng transisyon patungo sa di-Estado: ang diyalektikal nitong ‘pagpanaw.’ Sa halip, humantong ang partido-Estado sa isang bagong porma ng awtoritaryanismo… napatunayan na ang prinsipyong maka-Estado ay bangkarote at, sa matagalan, hindi epektibo.”

>> Aniya, “Ang Marxismo, kilusang manggagawa, demokrasyang pangmasa, Leninismo, partido ng proletaryado, sosyalistang Estado… ay hindi na talaga kapaki-pakinabang sa ating lahat ngayon.” Malinaw ang paghusgang laman ng pahayag na ito, kahit pa may kasunod na pabalat-bungang “Sa antas ng teorya, tiyak na karapat-dapat sila sa higit pang pag-aaral at konsiderasyon, pero sa antas ng praktikal na pulitika ay hindi na sila magamit” – na para bang isang “propesyunal na rebolsyunaryo,” sa pakahulugan ni Lenin, ang nagsasalita at hindi isang propesor ng pilosopiya.

Minsan, tinuligsa ni Badiou si Slavoj Zizek, pilosopong Slovenian na nagpapakilala ring komunista, sa paglunok ng huli sa isang butil ng propagandang kontra-Mao Zedong – at mahal talaga ni Badiou si Mao. Pero sa kanyang paghusga sa kasaysayan ng pagsasakatuparan sa komunistang hypothesis ay nilulunok din ni Badiou ang mas mapanlahat at mapaminsalang linya hinggil sa komunismo ng mga liberal na intelektwal, na lagi rin niyang tinutuligsa: “Maganda ang inyong ipinaglalaban; pero nagdudulot ng delubyo ang inyong mga pamamaraan.” Hindi siya tututulan ng mga kontra-komunista sa mga prinsipyong sinasabi niyang bahagi ng komunistang hypothesis – pero todong kakampihan din siya ng mga ito sa pagwawaksi sa mga itinuturing na armas sa arsenal ng pakikibaka para sa komunismo.

Tama si Badiou sa paglulugar ng mga rayot sa Tunisia at iba pang bansa sa kalagayang mahina sa buong mundo ang mga kilusan at rebolusyong komunista. Totoo namang walang malakas na kampo ng mga gobyerno at kilusang nagsusulong ng komunismo ngayon. Ang hinala ko, sa kaso ng Egypt, hindi napatagal nang todo ni Hosni Mubarak ang pagmamaniobra at paghawak sa kapangyarihan kung mayroong malakas na kampong sosyalista sa buong mundo – kung ang bawat maliit na kaguluhan ay kapapraningan at maagap na tatapusin ng imperyalismong US dahil magdudulot ng paglakas ng nasabing kampo.

Pero humantong lang si Badiou sa malamya at malabong bisyon ng “de-Kanluranisasyon,” dahil ibinabasura niya ang mga kagamitan ng mga manggagawa at mamamayan ng daigdig sa pakikibaka para sa tunay na pagbabago.

13 Pebrero 2011

Galing ang mga likhang-sining ni Gerard Fromanger dito.

May nakakaiyak na koleksyon ng larawan si Curate. May isang larawan ding ganoon si Tanglad. Maraming matututunan sa kolum ni Carol Pagaduan-Araullo tungkol sa magbubukas na usapang pangkapayapaan. May ilang punto sa pulitikang “berde” sa unibersidad si Leon Dulce.

Maraming magandang links at nakakaaliw na pagmumuni si Prop. Myfel Paluga tungkol sa naganap sa Egypt at iba pa. Nakakatuwa ang mga repleksyon ni Jodi Dean sa pagbabasa niya kay Lenin. Taimtim ang pagdiriwang ng sumisikat na pilosopong si Graham Harman sa tagumpay ng sambayanang Egyptian. Todo-paglalantad si Tariq Ali kay Bernard Henri-Levy, neo-konserbatibong intelektwal sa France.

Kaarawan ng Isang Abogado ng Bayan

Kaarawan pala ngayon ni Atty. Remigio “Meng” Saladero, Jr., ang legal counsel ng Kilusang Mayo Uno at, isang malaking karangalan para sa akin, kapwa-kolumnista sa Pinoy Weekly. Naging laman siya ng balita noong 2009 dahil ikinulong siya ng gobyernong Gloria Macapagal-Arroyo batay sa mga gawa-gawang kaso – bahagi ng malupit na atake ng rehimen sa kilusang paggawa at mga manggagawang Pilipino.

Kakaibang abogado – hindi, kakaibang nilalang – itong si Atty. Meng. Hindi katulad ng mga istiryutipikal na abogadong laging magara ang bihis at magarbo ang pananalita, simple lang gumayak at mangusap itong abogado ng mga manggagawa. Hindi katulad ng inaasahan sa isang abogadong tulad niya, tahimik siya sa mga usapan, nakikinig sa sasabihin ng iba, pasensyosong naghihintay ng kanyang pagkakataong magsalita.

Noong nakulong siya, lumabas ang isa niyang secret weapon: ang kanyang misis na si Maricel. Katulad nina Ka Osang Beltran at Edith Burgos, tumampok siya sa panahong sinisikil ang kanyang asawa. Ipinakita niyang kapag pinaparangalan ang mga lalakeng aktibista, kailangan ding parangalan ang kanilang misis – na hindi lang nagsisilbing “inspirasyon” kundi aktibong katuwang sa pakikibaka, kasing-husay ng mister nila.

Isa sa mga tampok na kasong huling hinawakan ni Atty. Meng ang sa 20 manggagawa ng Karnation Industries and Export Inc. na gumagawa ng handicraft. Matapos ang mahigit dalawang taon ng pagkakakulong, dahil sa kasong isinampa ng kanilang employer kaugnay ng inilunsad nilang welga, nakalabas sila sa kulungan sa tulong ni Atty. Meng – pero ito ay matapos dalawa sa kanila ang mamatay sa loob ng piitan.

Nagkaroon ako ng pagkakataong makita in action itong si Atty. Meng. Pinuntahan niya ang isang pagpupulong ng mga manggagawang lumalahok sa isang certification election. Wala siyang kotse, at lalo na ako, kaya nagdyip at naglakad lang kami. Maputik at maamoy ang mahabang daan papunta, habang mabanas at mausok sa loob ng bahay. Wala siyang reklamo, nakikinig at pangiti-ngiti sa pagpaplano ng mga manggagawa.

Noong siya na ang magsasalita, tinanong siya ng manggagawa: Ano ang pwedeng aksyong ligal laban sa kapitalistang naga-outsourcing sa sarili niyang kumpanya na pinagmumukha niyang pag-aari ng iba? Kiling ang batas sa kapitalista, pero hindi ito tahas na sinabi ni Atty. Meng. Inisa-isa lang niya ang mga probisyon ng batas. Paulit-ulit ang manggagawa sa pagtatanong: Ibig ninyong sabihin, mahirap talagang kasuhan?

Hanggang sa halos sumisigaw na ang manggagawa sa pagtatanong, nanggagalaiti hindi kay Atty. Meng kundi sa batas. At ang pobreng atorni, mahinahon pa ring nagsasalita, nangingiting naiiling sa limitasyon ng batas na sa pagpipilit niyang ipaliwanag ay lalong nalalantad na maka-kapitalista. “Show, don’t tell” ang isang panuntunan ng mga manunulat ng katha, at napakahusay rito ng abogadong ito.

Kongkretong ipinakita niya sa manggagawa ang nasasabi niya sa kanyang kolum: na walang mapapala ang mga manggagawa kung todong sasandig sa batas. Pwede at dapat pumasok sa mga aksyong ligal, pero hindi ito ang mapagpasya sa pagsulong ng karapatan at interes ng mga manggagawa. Ang mapagpasya pa rin ay ang sama-samang pagmumulat, pag-oorganisa at pagkilos para isulong ang interes ng uri.

Abogadong maka-manggagawa muna bago abogado, unyonista at hindi ligalista, alam ang lugar ng batas sa pakikibaka para sa maka-manggagawang bukas, minamahal ng napakaraming obrero sa hindi pagtahak sa landas na pinili ng marami niyang pañero, at yumayakap sa kaakibat na hirap at sakripisyo. Maligayang kaarawan, Atty. Saladero.

27 Enero 2011

Galing ang larawan sa itaas dito.

Napansin ko ang blog ni Lourd de Veyra, at nagustuhan ko ang mga inirerekomenda niyang maging Pambansang Alagad ng Sining. Isang blog tungkol sa buhay at pakikibaka ni Lorena Barros.

Nagdiwang ang mamamahayag na si Raissa Robles sa paglalantad ni Caloy H. Conde sa pekeng mamamahayag na si Rigoberto Tiglao. Isa pang paglalantad sa tambalang Tiglao-Mario Miclat.

“Ingay” ang tawag ni Richard D. Wolff sa mga pangakong makakabangon na ang ekonomiya ng US sa krisis. Matapos ni David Harvey, may website na rin ang radikal na geographer na si Neil Smith.

Limampung impluwensyal na progresibo, ayon sa kaliwa-liberal na magasing The Nation. Nakakatawag-pansin ang tanong na ito ni Adam Kotsko: tungkol sa distansya ng isang awtor at ng mga komentaryo tungkol sa gawa niya. Binabasa ni Jodi Dean ang What is to be Done? ni Lenin. Para sa isang kaibigang nag-iisip magsulat tungkol sa The Communist Hypothesis ni Alain Badiou.

Divide Then Subsidize

Sa dulo ng programang Mel and Joey noong nakaraang Linggo, may “debate” na naganap tungkol sa taas-pasahe sa MRT at LRT at dagdag sa toll fee sa NLEX at SLEX. Halatang palabas – sa masamang pakahulugan nito – ang ipinakita, na dumulo sa pag-endorso at “pagpapaliwanag” o pagtatanggol ni Mel Tiangco sa nasabing mga pagtaas.

Humirit ang panig ng kontra na niloloko ang mga tao sa mga pagtaas. Hindi ko alam kung saan nanggaling ang akusasyong ito – dahil hindi naman iyan pinapatampok ng mga tutol. Mabilis itong sinagot ng isang opisyal ng gobyerno: may konsultasyon daw tungkol sa pagtaas, kaya walang panloloko. Palakpakan – na hindi ko rin naintindihan.

Biglang pasok si Tita Mel. Ang punto niya: “unfair” o hindi patas na sinusubsidyuhan ng buwis ng mga mamamayan ng Visayas at Mindanao ang transportasyong pinapakinabangan ng mga taga-Luzon. At kung hindi magtataas, mapapabayaan ang maintenance ng mga pasilidad. Kahiya-hiya raw tayong mga Pinoy kapag nangyari iyun.

Ang totoo, alingawngaw lang ang sinabi ni Tita Mel ng mga pahayag ni Pres. Noynoy Aquino. Mahusay nang nasagot ang puntong ito ni Manuel F. Almario, masipag na lumiliham sa Philippine Daily Inquirer. Aniya, palyado ang katwiran ni Noynoy: huwag nang magtayo ng tulay sa Visayas at Mindanao, huwag na ring magtayo ng mga ospital.

Hindi ito ang unang beses na hinati ng retorika ng gobyerno ang mga mamamayan sa usapin ng subsidyo. Noong dinepensahan nito ang pagtaas ng matrikula at tuwing dinedepensahan nito ang pagkaltas ng subsidyo sa Unibersidad ng Pilipinas, sinasabi nitong maling subsidyuhan ng mga mamamayan ang umano’y mayayamang iskolar.

Maririnig din ang ganitong paghati sa mga mamamayan sa usapin ng subsidyo sa pagtatanggol ng gobyerno sa programang Conditional Cash Transfer. Dapat daw ituon ang subsidyo sa “mahihirap pero karapat-dapat (poor but deserving)” – na para bang ayos lang maghirap at magdusa ang minalas na ituring nitong “hindi karapat-dapat.”

Hindi kaila sa marami ang tunay na dahilan ng ganitong katwiran: kaunti lang ang pondong inilalaan ng gobyerno sa mga serbisyong panlipunan, tulad ng transportasyon at edukasyon. Malaking pondo kasi ang ibinabayad sa utang sa malalaking dayuhang bangko at korporasyon, at sa samu’t saring pagkakataon ng mga pulitiko sa korupsyon.

Sa madaling salita, pinaghahati-hati sa barya-barya ang mga mamamayang Pilipino dahil naihatid na ang malaking pera sa kaban ng iilang mayaman at makapangyarihan. Tapos, binibigyang-katwiran ang pagtanggal ng barya-barya sa dating tumatanggap nito sa palusot na ang subsidyong ito ay “hindi patas” o “hindi karapat-dapat.”

Pero sa aktwal, mga mamamayan ang “lugi.” Hindi sa elementarya mapupunta ang badyet na kinaltas sa mga paaralang tulad ng UP, at baka idahilan pang mayroon nang CCT. Hindi sa Mindanao o Visayas mapupunta ang subsidyong aalisin sa MRT-LRT at dapat ilaan sa NLEX-SLEX, kundi sa katiwalian ng nasa pamahalaan at utang panlabas.

Ang mga mamamayan, hinuhuthutan na nga ng buwis, presyong komersyal pa ang binabayaran sa dapat sana’y serbisyong panlipunan. Ang pamahalaan, epektibo sa paghuthot sa mga mamamayan, at sa pagpahintulot sa malalaking kapitalista na gawin din ang ganito, at epektibo rin sa pagkakait ng dapat sana’y serbisyong inihahatid.

Ipinapasilip ng pahayag ni Noynoy ang bansang pinipilit likhain ng pagpapatupad ng gobyerno sa mga patakarang neoliberal para sa kita ng mga naghaharing dayuhan at iilan: walang “bayanihan” ng mga mamamayan sa pamamagitan ng gobyerno, nag-iisa ang bawat tahanan at tao – mga islang pagtawid-buhay ng sarili lang ang inaasikaso.

Takot sa hinaharap, labis na pagkamakasarili, matinding pakikipagkumpitensya sa kapwa, todong pagkayod – ito ang iniluluwal ng ganitong kalagayan. At sa ganitong matabang lupa nagiging kailangan ang pagsibol ng iba’t ibang bulaklak ng “pantasya o pampalubag-loob” – na kadalasang tinutukoy ng luma nang salitang “eskapismo.”

Maaalala ang napakagandang sulating pilosopikal ni Karl Marx patungkol sa relihiyon: “Pinipitas ng kritisismo ang mailusyong mga bulaklak sa tanikala hindi para patuloy na ibilanggo ng nasabing tanikala ang tao nang walang pantasya o pampalubag-loob, kundi para magawa niyang lagutin ang tanikala at pumitas ng buhay na bulaklak.”

At maaalala nating may isa pang tugon sa kalagayang iniluluwal ng mga patakarang neoliberal: Hindi indibidwal o pampamilya, kundi kolektibo, makauri, makabayan. Hindi pagkimkim sa pagmamahal sa kapwa kundi pagpapalaya rito para yakapin ang buong lipunan. Hindi sumusuko, tumatakas o tumatanggap sa sitwasyon. Rebolusyon.

19 Enero 2011

Kuha ang mga larawan ni Jeffrey Ocampo. Maraming salamat!

Maraming salamat din sa mga nag-link nitong huli: Ana Tolentino, M. J. Rafal at Katrina Angela Castro. Tungkol kay Engels at kalikasan, mula kay Diwa Dimagiba.

Never to Walk with Noli de Castro

Ewan ko sa inyo, pero hindi ako nasisiyahan – hindi, naaadwa ako – na mapanood si Noli de Castro sa dati niyang trabaho bilang tagabasa ng gabi-gabing balita sa TV Patrol.

Hindi lang dahil sobrang lakas ng boses niya, parang dati niyang gawi sa radyo’t telebisyon – tipong hindi na akma sa panahon ngayon. At hindi lang dahil nahihirapan ako kapag naghahatid siya ng balita, na madalas syempre ay masama, sa kakaisip kung kritikal o nangangaral siya sa rehimeng Aquino.

Hindi naman nyutral ang balita, sa kabila ng pagpapanggap nito. Pero tatanggapin na lang ba natin na tagahatid ng balita ang pulitikong sagad-sagaring naglingkod sa pinakakinasusuklamang rehimen sa huling kasaysayan hanggang dulo at nang walang paghingi man lang ng paumanhin sa publiko?

Naaadwa ako dahil hindi ako mapakaling nakabalik lang si Kabayan sa dati niyang trabaho at sa kaakibat nitong prestihiyo nang ganoon-ganoon lang. Ito rin ba ang hinaharap ng amo niyang si Gloria Macapagal-Arroyo matapos ang lahat ng katiwalian, paglabag sa karapatang-tao, pahirap na patakaran?

Malamang, resulta ito ng kasunduan niya at ng pamilyang Lopez ng ABS-CBN: na makabalik siya sa “pamamahayag” dahil hindi siya tumakbo sa eleksyon at lumaban sa manok ng mga Lopez na si Noynoy Aquino. Pero ganoon na lang? Isalaksak na lang ang kasunduan sa publikong walang kalaban-laban?

Kapag tila kumokondena siya sa mga krimen, kumakabig siya sa publiko. At minsan, nakakatawa ang hirit niya. Nitong huli, ibinalita ang malaking ibon na sumalakay sa mga pulis na nagsasanay. Pakli niya, “Pati mga ibon ngayon, galit na sa mga pulis.” Napapalambot kaya ang puso ng publiko ng pagngiti?

At hindi pagpapatawad at paglimot ang dapat na moda natin ngayon, lalo na para sa mga nagkasala pero ni hindi humingi ng dispensa. Dapat ay galit at pagkondena. Gaano kadalas nagtatago ang tigas-loob na kawalang-pakialam sa mapagmahal umano na pagpapatawad at paglimot? Pinagmumukhang normal at ginagawang katanggap-tanggap ng pagbabalik ni Kabayan sa TV Patrol ang pagreretiro sa payapang buhay ng mga susing opisyal ng salot na rehimeng Arroyo.

13 Enero 2011

Galing ang larawan dito.

Nabigo ang Multikulturalismo

/1/

Natawag ang pansin ko ng balitang ito sa Philippine Daily Inquirer nitong 04 Enero ngayong taon: “’OFWs must be taught ways of hosts’.” Ano na naman kaya ang kailangang ituro sa mga Pilipinong mago-Overseas Filipino Worker para umakma sa “kultura at mga praktika” ng mga bansang pupuntahan nila? Ano na naman kayang problema sa mga Pinoy ang sinisisi ngayon?

Sa balitang ito, nananawagan ang isang G. Jackson Gan, bise-presidente ng isang Federated Association of Manpower Exporters Inc., sa Overseas Workers Welfare Administration o Owwa na baguhin ang pre-departure seminars o PDOS na ibinibigay ng naturang ahensya sa mga Pilipinong nagbabalak mag-OFW para umano maiangkop nito sila sa pupuntahan nilang bansa.

Dalawa ang insidenteng ginamit ni G. Gan na batayan ng panawagan niya: ang isang OFW galing Saudi Arabia na nahulihan ng 150 libra ng tanso na ninakaw sa kanyang amo, at ang mga OFW galing Taiwan na nahulihan ng mga alambre ng ginto na ninakaw rin sa pagawaang pinagtatrabahuan nila. “Nakakahiyang mga insidente” ang itinawag ni G. Gan sa dalawang kasong ito.

Nagulat ako sa laman ng balita: Sinasabi ba ni G. Gan na mikrobyo ng mga Pinoy ang pagnanakaw – na kailangang banlian at banlawan ng PDOS sa mga gustong maging migranteng manggagawa sa ibang bansa, dahil hindi kultura ng ibang bansa ang pagnanakaw? Hindi ko alam kung may lahing Arabo at Taiwanese ako, pero alam ko bilang Pinoy na bawal talaga ang magnakaw.

Palyado ang mga batayan ni G. Gan. Nakakaintriga tuloy ang intensyon ng grupo niya. May gusto kaya itong ipasok na kurso sa PDOS na pagkakaperahan? O mga rekrut kaya nito ang mga nadakip at nahihiya itong tanggapin ang sisi sa pang-uumit – kung may sisi man bukod sa pagsingil ng recruitmen fee na sa grabeng laki’y nakaudyok ng pagnanakaw – kaya sinisisi nito ang PDOS?

/2/

Anu’t anuman, nabasa ko ang isa pang balita ilang buwan na ang nakakaraan: Ayon kay Angela Merkel, chancellor ng Germany, “sobrang nabigo” ang pagsisikap na lumikha ng lipunang multikultural sa bansa niya. Sobrang kaunti raw ng hinihiling sa mga migrante noon at kailangan na raw nilang matuto ng wikang Aleman para makaangkop sa paaralan at makakuha ng trabaho.

May tumitining na mensahe: kailangang umangkop ang mga migranteng manggagawa sa kultura at mga praktika ng mga bansang pinupuntahan nila. May ipinapahiwatig na mga negatibong epekto sa mga gustong magmigrante o mga migrante mismo kapag hindi tumalima: hindi sila matatanggap sa trabaho, o masisisante sila sa trabaho at titindi ang pagka-etsapwera nila sa ibang bansa.

Dahil sa matinding krisis pang-ekonomiya sa mundo ngayon, na nagdudulot ng kawalang-trabaho kahit sa mga abanteng kapitalistang bansa, lumiliit talaga ang dating mas malawak na oportunidad ng mga Pilipino na makapagtrabaho sa ibang bansa at lumalaki talaga ang posibilidad na marami ang masisante sa kanila. Batay sa mga ulat ng mga eksperto, dadami ang mga kaso ng ganito.

Ipinapasa nina Gng. Merkel at G. Gan sa indibidwal na mga migrante at sa gobyerno ng Pilipinas ang pananagutan sa mangyayari sa mga gustong magmigrante at mga migrante. Inililihis nila ang sisi palayo sa matinding krisis ng sistemang kapitalista, patungo sa mga nabanggit – na minimal naman ang magagawa para baguhin ang sitwasyon ng mga migranteng manggagawa.

Bahagi ang mga pahayag ng dalawa ng kampanyang ipatanggap sa mga migrante, gustong magmigrante, at mamamayan ang pagliit ng pagkakataong makapagtrabaho at pagkaunti ng mismong trabaho sa ibang bansa. Ipinapatanggap din sa mga nabanggit ang mas mababang sahod, mas mababang oras ng paggawa, mas kawalan ng seguridad sa trabaho, at mas pagbusabos sa mga migrante.

/3/

May komentaryo si Terry Eagleton, Marxistang intelektwal na Ingles, kung saan sinabi niyang mapanganib ang multikulturalismo para sa “mga nasa kapangyarihan.” Isang panganib raw ito “dahil ang klase ng estadong pampulitika na mayroon tayo [sa Inglatera] ay nakasandig sa mahigpit na pangkulturang konsensus para ipatupad ang mga patakarang mapanghati sa ekonomiya.”

Syempre pa, isang tugon ang multikulturalismo – na nagtutulak ng paggagalangan at pagkakapatiran ng mga kultura ng iba’t ibang mamamayan – sa loob ng mauunlad na bansa sa umigting na migrasyon ng lakas-paggawa mula Ikatlong Daigdig matapos ang ikalawang digmaang pandaigdig at kaakibat nitong huli ng neoliberal na deregulasyon ng pamilihan ng lakas-paggawa sa mundo.

Kaduda-duda kung totoong nagmumula sa mismong dami ng kultura ang problema ng mga Estado ng mga abanteng kapitalistang bansa sa migrasyon ng lakas-paggawa. Mas malamang, nakaugat ito sa limitasyon ng pang-ekonomiyang oportunidad na maiaalok ng sistemang kapitalista sa mga tao – na siya namang pinag-uugatan ng rasismo ng “sariling mga mamamayan” sa mga migrante.

Anu’t anuman, may nagbabanta sa harap ng matinding krisis pang-ekonomiya sa mundo: titindi ang rasismo at pang-aabuso sa mga migrante, at ang naunang panahon ng pagkabigo ng multikulturalismo ay posibleng tingnan pang panahon ng tagumpay nito. Hindi pa man nagtatagumpay ang multikulturalismo bilang proyektong panlipunan ay tutungo na ito sa lalong pagkabigo.

Ang dapat sigurong tanawin, tulad ng ginagawa ng mga maka-Kaliwang intelektwal, ay ang pagbuo ng isang multikulturalismong rebolusyunaryo, ng pagkakapatiran at pagkakaisa ng mga mamamayan mula sa iba’t ibang kultura sa paglaban sa sistemang kapitalista – na nagdudulot ng pagkakahati at iringan nila habang binubuklod ang mga mapagsamantala mula sa iba’t ibang kultura.

07 Enero 2011

Gawa ang mga poster sa itaas ni Tuomas Ikonen.

Hindi ko sinasadya: May isa, dalawang sulatin si Richard Seymour tungkol sa umano’y rasismo, at hindi lang probokasyon, ni Slavoj Zizek.

Inilagay ni Angela Stuart-Santiago sa blog niya ang sagot ni Elmer Ordoñez sa mga tumuligsa sa paggawad ng Nobel Prize kay Li Xiaobo.

Magandang paglalahad ni Yanis Varoufakis tungkol sa naging karera ng sikat na ekonomistang si Paul Samuelson at sa papel ng huli sa pandaigdigang krisis ngayon.

MonCasiplePeaceTalks

Sa sanaysay niyang “A Serious Peace Initiative,” nag-aalok si Ramon “Mon” Casiple, na humaharap bilang “political analyst” o “manunuring pampulitika” sa midya kahit nakahanay sa Akbayan sa totoong buhay, ng pagsusuri sa kalagayan ng bansa bilang konteksto ng magbubukas na usapang pangkapayapaan sa pagitan ng rehimeng Noynoy Aquino at ng Communist Party of the Philippines.

Dito, binuo ni Casiple ang isang “pulitikal” na pagsusuri sa armadong pag-aalsa sa bansa na isinusulong ng CPP at ng New People’s Army. Aniya, bumuti na ang sistemang pampulitika sa bansa mula nang maibagsak ang diktadurang Marcos at mapanumbalik ang walang kagatul-gatol niyang tinatawag na “demokrasya.” Itinutulak niya ang pagtapos sa armadong pakikibaka at usapang pangkapayapaan sa pamamagitan ng isang “political settlement” – na aniya’y “nakabatay sa pagreporma at pagpapalakas sa demokrasya, at walang sagkang partisipasyon ng CPP sa ating mga prosesong pampulitika” – tampok ang eleksyon.

(1) Nakadireksyon ang pagsusuring inilalako ni Casiple sa pagpapabilis ng pagtapos, pero hindi ng pagresolba, sa armadong rebolusyong pinapamunuan CPP. Sa kabila ng pagpapayo niya kapwa sa gobyerno at sa CPP para magsalubong ang dalawa, malinaw na ang gusto niya ay sumuko ang CPP. Hindi lang pagsuko ng CPP bilang organisasyon sa gobyerno ang gusto niya; mas mahalaga rito, gusto niyang isuko ng CPP ang mga prinsipyo nito at tanggapin, bilang sariling prinsipyo, ang pagbasa niya sa sitwasyong pampulitika ngayon sa bansa.

(2) Sentral sa pagsusuring inilalako ni Casiple ang paghiwalay ng pulitika sa ekonomiya at pagbibigay ng pokus sa una – nang hindi iniuugnay sa, at nang hindi pinagyayaman ng, ikalawa. “Pulitikal ang dapat na pundamental na batayan ng mga negosasyon,” aniya, at ang pagdidiing ito sa pulitika ang partikular na taktika ng pagsisikap niyang mapasuko ang CPP.

(3) Pero mahigpit na magkaugnay ang ekonomiya at pulitika. Kapos at mapanlinlang ang anumang pagsusuri na nagsisikap silang paghiwalayin. Kahit ang mga problemang tinutukoy ni Casiple, sa makaisang-panig na pagsuri niya sa pulitika, ay nakaugat sa sistemang pang-ekonomiya. Aniya, ang mga natitirang problema ng bansa ay ang “patuloy na pag-iral ng warlordismo at mga pribadong grupong armado, ang politisasyon ng [Armed Forces of the Philippines] at ng pwersa ng pulisya, at ang iba’t ibang hadlang sa todong pagtamasa ng mga mamamayan ng mga bunga ng napanumbalik na demokrasya.” Idagdag na rito ang tinutukoy niyang “pulitikang personalistiko at pinaghaharian ng mga angkan, ng ‘guns, goons and gold’.” Kung papalalimin ang mga suliraning ito, makikitang hindi karaniwang mga mamamayan ang responsable, kundi ang mga burges-komprador at panginoong maylupa – mga uring naghahari sa sistemang pang-ekonomiya.

(4) Mula sa isang perspektibang Marxista, pinatigas ng kapitalistang moda ng produksyon ang pagsasanga-sanga at espesyalisasyon ng kaalaman sa iba’t ibang disiplina at idinulot ang lalo pang pagsasanga-sanga at espesyalisasyon ng mga ito. Bukod pa ito sa pundamental na pagkakawalay ng mental at manwal na paggawa na idinulot ng kapitalismo. Resulta ito ng tulak ng kapitalismo na paunlarin ang mga kagamitan sa produksyon at lumikha ng yaman nang walang kaparis sa kasaysayan. Katulad sa pag-unlad, na mas tamang tawaging “pagrebolusyonisa,” sa mga kagamitan sa produksyon na ginawa ng kapitalismo, ang pagharap dito ng mga Marxista ay hindi ang hilingin ang pagbabalik ng kasaysayan sa nauna – ang yakapin ang naunang pyudal-relihiyosong kaalaman, sa kasong ito. Ang tinatanaw at sinisikap ng mga Marxista ay ang pagsulong mula sa kasalukuyan – ang pag-uugnayan at pag-aambagan ng iba’t ibang disiplina ng kaalaman para tugunan ang mga pangangailangan at ang pakikibaka ng nakakaraming manggagawa at mamamayan. Sa kaso ng ekonomiya at pulitika, halimbawa, ang pagsisikap ay makikita sa “ekonomiyang pampulitika” – na nagpapakita kung paanong magkaugnay ang dalawa. Paalala ng isang Marxistang intelektwal: Marxista ang mismong reyalidad.

(5) Kontra-mamamayan ang ikahon ang pakahulugan ng “demokrasya” sa regular na pagdaraos ng eleksyon at pormal na paggarantiya sa pagpapahayag ng mga kaisipan, at nang sa gayon ay magawang tawaging “demokrasya” ang umiiral sa bansa, tulad ng ginagawa ni Casiple. Dapat suriin ang nakadeklarang demokrasya sa pulitika nang kaugnay ng aktwal na kawalan ng demokrasya sa ekonomiya. Kahit ang mga eksperto sa agham panlipunan, hindi man progresibo, ay nagsasabi: sinisira at sinasalaula ng kawalan ng demokrasya sa ekonomiya ang demokrasya sa pulitika – sa puntong nagiging kwestyonable kung demokrasya pa ang huli. Maaaring mas gumanda ang tanaw kung magpopokus sa pulitika pagkatapos ng diktadurang Marcos, pero kung titingnan ang ekonomiya – at ang pulitika nang kaugnay ng ekonomiya – makikitang wala gaanong pagsulong. Sa kasaysayan ng lipunang Pilipino kung saan nakakarami ang naghihirap at iilan ang mayaman, naglingkod sa pangunahin ang pampulitikang “demokrasya” sa demokrasya ng mga naghaharing uri na ipinapataw nila bilang diktadura sa sambayanan.

(6) Paano at hanggang saang antas kaya isang kakatwang patunay ang pagkabilib sa eleksyon maging ng mga nagpapanggap na progresibo sa bansa ng lakas ng propaganda para sa “demokrasya” ng sukdulang kontra-demokratikong imperyalismong US?

(7) Sa kasaysayan ng mga progresibong kilusan sa mundo, hindi naging pangunahing larangan ang eleksyon ng pagdudulot ng makabuluhang pagbabagong panlipunan. Mula sa perspektibang ito, walang batayan para magmukhang kaakit-akit ang panawagan ni Casiple, patungkol sa mga Komunista na “Hayaan silang lumahok sa demokratikong eleksyong malaya at patas at bigyan ang mga mamamayan ng pagkakataon na tingnan ang kanilang inilalako at bilhin o ibasura ang mga ito. Ito ang esensya ng demokrasya.” Larawan ang Chile kung paanong pinahirapang magdulot ng pagbabago at marahas na ibinagsak ng pagsasabwatan ng mga naghaharing uri, ng militar at ng US ang mga sosyalistang gobyernong nahalal sa eleksyon. Larawan ang Venezuela kung paanong bagamat maraming tagumpay ang nakamit ng mga gobyernong anti-neoliberal ngayon na naluklok sa eleksyon, limitado at laging nasa panganib ang mga nagagawa nilang pagbabago. Larawan ang Indonesia ng rurok ng pagdahas sa mga Komunista na nakasandig sa ligal na pag-iral: milyun-milyong Komunista ang walang kalabang-labang minasaker dahil sa paglakas nila sa harap ng kawalan ng atrasan sa armadong paglaban.

(8) Sa kahit anong tunay na negosasyon, hindi uubra ang maling pag-unawa ng isang panig sa kahilingan ng kabila. Walang mangyayari sa usapang pangkapayapaan kung hindi kikilalanin ng gobyerno ang mga tunay na ugat ng rebolusyong isinusulong ng CPP batay mismo sa pag-unawa ng CPP at ng ibang grupo rin sa bansa. Walang mangyayari kung ang sinasabi ng CPP na mga ugat ng pag-aalsa nito ay papalitan ng gobyerno ng mga gawa-gawang dahilan tulad ng “pulitikal” na inihahapag ni Casiple.

(9) Sa isang pagtingin, nagbebenta si Casiple ng dahilan na pwedeng gamitin ng rehimen para itigil ang usapang pangkapayapaan – katulad ng ibinebenta ngayon ng militar na mga usapin sa rebolusyunaryong pagbubuwis ng CPP at NPA. Pwedeng ipangako ng rehimen na tutugunan ang mga suliraning sinabi ni Casiple nang hindi tinutugunan ang mga dahilang sinasabi mismo ng CPP. Pwede nitong ialok sa CPP ang “political settlement” ni Casiple at sa batayang ito ay makipagmatigasan hanggang magsara, muli, ang usapang pangkapayapaan. Pwedeng gamitin ang “political settlement” ni Casiple para isabotahe ang negosasyon at todong pawalang muli, nang may pakiwaring makatwiran na ito, ang pandarahas sa Kaliwa.

(10) Isa sa gawa-gawang dahilan ni Casiple kung bakit dapat mabilisang makipagkasundo ang CPP sa gobyerno ay “kapwa walang pinapatunguhan ang armadong pakikibaka ng CPP at ang programang kontra-insurhensya ng AFP para maangkin ng isang panig ang ganap na tagumpay sa kalaban.” Kahit ipagpalagay na tama ang pagsusuring ito, sa harap ng mas malaking pondo at tauhan ng AFP, dapat ituring itong mas tagumpay ng CPP.

(11) Ang gusto ni Casiple ay ibasura na agad ng CPP ang buong estratehiya nito, kasama ang taktika nito sa negosasyong pangkapayapaan, sa batayan ng aniya’y “kaseryosohan” ng rehimeng Aquino. Pero ang ipinakitang “kaseryosohan” ng rehimen ay sa pagsisimulang muli pa lang ng usapang pangkapayapaan, hindi pa sa kabuuan nito tulad ng ipinagkakamali ni Casiple. Ang pinakamahusay na sukatan ng kaseryosohan ng rehimen ay makikita pa lang – sa aktwal nitong pagtugon sa mga mayor na kahilingan ng CPP sa mismong negosasyon.

(12) Gasgas nang retorika ang sabihing dapat magbago ng isip at “tumanda nang may pinagkatandaan” ang CPP at iba pang progresibong organisasyon dahil marami na umano ang nagbago sa mundo – ang sabihing “Kailangan din ng CPP na ibasura ang mesiyaniko, ‘wastong’ balangkas na pang-ideolohiya na uso noong dekada ’60. Malaki ang pagkakaiba ng mundo ng ika-21 siglo sa mundo ng nakalipas na 50 taon.” Hindi tulad ng mga Partido Komunista sa ibang bansa na humina matapos ang dekada ’60, lumakas ang CPP matapos ang nasabing dekada at nananatiling pwersang pampulitika hanggang ngayon – patunay na hindi lang sa dekadang iyun nauso ang balangkas ng CPP. Madaling sabihin ang ganitong mga bagay nang hindi nagbabanggit ng kongkreto at makabuluhang patunay. Madali ring sabihin sa isang organisasyon na ibasura ang pagtinging “wasto” ang ideolohiya nito lalo na’t hindi iniisip na buhay at kamatayan ang pakikibakang isinusulong nito.

(13) Sa sanaysay niya, hindi na nagpapanggap na maka-kaliwa si Casiple, tulad ng dating pagpapanggap ng grupo niyang Akbayan. Dito, makikita na isa siyang liberal-demokratiko – yumayakap nang buung-buo sa gobyerno at sa sistemang umiiral sa bansa, mas panig kaysa kritikal sa mga ito. Aniya, “Kailangan ng gobyerno… na pagkaisahin ang mga mamamayan para pahusayin ang kakayahan nitong imaniobra ang bansa sa dagat ng kawalang-katiyakan na dulot ng mga krisis.” Sinasabi rin ng gobyerno at iba’t ibang rehimen ang panghuling pananalita niya: “Dapat paglingkuran ng lahat ang sambayanan, hayaang maghilom ang mga sugat ng digma, at pagkaisahin natin ang sambayanang Pilipino na isang pamilya.”

(14) Pahabol lang: Dahil nasa pwesto sa rehimeng Aquino ang mga opisyal ng Akbayan, mas may pera ang organisasyon nila ngayon, hindi ba? Kayang-kaya nilang magbayad para sa isang website. Eh bakit matagal nang patay ang website nila, na aktibo at pinapabongga tuwing eleksyon? Para huwag nang maungkat ang kanilang mga retorika tungkol sa sosyalismo, prinsipyadong pulitika at mabuting paggugobyerno? Para huwag silang mahuling namimilipit ang dila sa pakikipagsabwatan sa rehimeng Aquino?

02 Enero 2011

Manigong bagong taon sa lahat! Galing ang mga larawan sa itaas sa blog ni Sam Van Olffen.

YouTube muna para sa YouYear: Alam ninyo kung ano ang itsura ni Aling Dionisia kung naging Aprikano-Amerikanong mang-aawit siya na paborito ko? Ganito. Pero heto ang mas gusto kong kanta niya at ng banda niya.

Nitong tumitingin ako ng top songs sa ibang bansa nitong 2010, lagi kong nababasa ang pangalang Janelle Monae, na kamukha ni Monica. Heto ang sikat niyang kanta: “Tightrope.” Natuwa ako sa kanya noong nakita ko siyang nakikisayaw sa parangal kay Anita Baker – si El Debarge, kumakanta ng “Sweet Love.” Heto ang Part 1 ng magagaling na nagparangal.

Pinag-uusapan na rin lang ang parangal, heto ang mula kay Kim Burrell, na ngayon ko lang nakilala, kay Whitney Houston, na halatang matindi ang pinagdaanang problema. Heto naman ang nagustuhan kong kantang gospel nina Whitney at ng magkapatid na BeBe at CeCe Winans: “Hold Up the Light” — mesiyaniko nga lang ang papel na ibinibigay sa US.

Kilala ninyo si Eugene Wilde? Kilala ninyo, hindi lang ninyo alam. Magaling ang boses niya. Heto ang isa, dalawang dueto niya.

Hindi na ito YouTube: Nagbabasa pala si Teodoro L. Locsin, Jr. ng Zizek, sabi sa blog ni Jessica Zafra — pero “okasyunal na sipat” lang ang kinikilala niyang nakukuha rito, hindi raw dapat gayahin ang estilo ng pagsulat, at sipiin tulad ng ginawa ng isang nagsulat ng editoryal ng Inquirer. Salamat kay Leon Dulce! Mahalaga raw ang pagkaka-nominate at muntikang pagkapanalo ng blog na ito sa information technology para sa sambayanan noong 2010.

Malay ng Musmos

/1/

Tulad ng marami sa kahenerasyon niyang Aprikano-Amerikano, laki sa hirap at rasismo si Hosea Williams, isa sa mga naging lider ng Kilusang Civil Rights sa US sa maagang bahagi ng dekada ’60.

Natatandaan niya kung paano, halimbawa, basta na lang ikinukulong ng mga pulis ang mga Itim para pagkatapos ay pyansahan ng mayayamang Puti sa mga usapang pabulong at malihim. Sasabihan ang Itim na hindi na niya kailangang isipin ang pyansa, basta magtrabaho siya sa sakahan ng Puti. At hindi basta magtrabaho: pupunta ka sa sakahan nang madilim, hindi makita ang sariling kamay at aalis ka sa sakahan nang madilim, hindi makita ang sariling kamay. Kung paanong naglalakad siya nang dalawa’t kalahating milya, araw-araw, sa pagpasok sa eskwelahan – para lang daanan, araw-araw, ng mga batang Puti na sakay ng bus, nambabato, nandudura at nangungutya.

Kaya nagsumikap siya, nagtapos ng pag-aaral, naging propesyunal na chemist sa Bureau of Entomology sa Department of Agriculture sa kanyang bayan ng Savannah, Georgia, at naglathala ng maraming publikasyon. Inilarawan niya ang sarili bilang “social climbin’, middle-class Negro.” Pag-amin niya, “Akala ko, pwede mong takasan ang Itim na Amerika sa pamamagitan ng pagiging edukado at propesyunal at pagiging mayaman…” Nakabili siya ng malaking bahay at bagong kotse.

Nang minsang dinidiligan niya ang malawak niyang hardin, natuklasan niyang kapos ang kanyang nabiling hose, kailangan ng ekstensyon. Dinala niya ang dalawang anak, edad anim at walo, sa isang drugstore. Sa drugstore, may lunch counter, kung saan may mga upuang pwedeng paikutin, at sa panahong iyun ng segregasyon ng Itim at Puti sa Amerika, mga Puti lang ang pwedeng maupo at kumain dito. Naabutan nila ang mga “batang Puti, nakaupo sa mga upuan, nagpapaikut-ikot, kumakain ng hot dog at umiinom ng Coca-cola.”

Hiniling ng mga anak niyang bumili ng sandwich at Coke. Pero alam niya, sa kaloob-looban niya, na ang gusto talaga nila ay maglaro sa mga upuang umiikot. Sabi niya sa mga anak, hindi pwede. Umiyak ang isa. Nangako siyang pagdating sa bahay, magluluto ang nanay ng hot dog at bibili ng Coke. Umiyak ang dalawa at naglupasay sa sahig – na bihira nilang gawin. “At naaalala kong yumuko ako at nagsimulang umiyak, dahil naisip kong hindi ko kayang sabihin sa kanila ang totoo. Ang totoo, Itim sila at hindi pinapayagan ang mga Itim na gumamit ng mga lunch counter.” Binuhat niya ang mga bata at isinakay sa kotse. “Babalik tayo,” pangako niya. Noon siya nagsimulang kumilos at naging bahagi ng Kilusang Civil Rights.

/2/

Sa sanaysay niyang “The Significance of Theory” [1990], sabi ng Marxistang intelektwal na si Terry Eagleton,

“Sa lipunang makatarungan, hindi na kailangang gumawa ng mga teoristang radikal ng nakakapagod na paglalantad ng mga mekanismong panlipunan kung paanong sistematikong dinodomina ng isang grupo ng tao ang isa pa, dahil magigimbal o hindi maniniwala ang mga tao kapag inisip na posibleng mangyari ito. Ang mga taong tumitingin sa ganitong pananaw na napaka-romantiko o utopyano ay nakakalimot na may milyun-milyong tao sa mundo ngayon na walang pag-unawa sa mga sistema ng pagdomina at masusuklam dito. Ang mga taong ito ay ang mga bata. Ang mga bata ang pinakamahusay na teorista, dahil hindi pa sila nabigyan ng edukasyon para tanggapin ang ating mga nakagawiang praktikang panlipunan bilang ‘natural,’ kaya naggigiit na tapatan ang nasabing mga praktika ng nakakahiyang mga tanong na pangkalahatan at pundamental, tinitingnan ang mga ito nang may pagtatakang distansya (estrangement) na matagal nang nakalimutan nating matatanda. Dahil hindi pa nila niyayakap ang ating praktikang panlipunan bilang di-maiiwasan, hindi nila nakikita kung bakit hindi natin pwedeng gawin ang mga bagay nang naiiba. ‘Saan nanggaling ang kapitalismo, Nanay?’ kung gayon ang pinakamagandang halimbawang teoretikal na tanong, na kadalasang nakakatanggap ng masasabing Wittgensteinian na sagot: ‘Ganoon lang talaga ang mga bagay, utoy/ineng.’ Ang mga batang nananatiling di-kuntento sa mabuway na sagot na pangmagulang na ito ang mas malamang na maging mapagpalayang teorista, hindi kayang pangibabawan ang pagkamangha sa di-pinapansin ng iba… Ang punto ng mapagpalayang teorya ay ibalik tayo sa pagkabata… Ang tunay na kahirapan ng teorya… ay nagmumula hindi sa pagiging sopistikado nito, kundi sa kabaligtaran – sa hiling nitong bumalik tayo sa pagkabata sa pamamagitan ng pagbasura sa tila natural at sa pagtangging mapayapa ng pabagu-bagong sagot ng matatandang may magandang intensyon.”

/3/

Kumilos si Hosea Williams sa Southern Christian Leadership Conference sa pamumuno ni Martin Luther King, Jr. Sa nasabing organisasyon, si Williams ang boses ng militansya. Ang gawain niya, “imulat ang mga tao, pumunta sa mga bayan at basagin ang pagsakmal ng istruktura ng kapangyarihan sa mga tao… udyukan silang magmartsa, magpiket, magdemonstrasyon, at magpakulong” – dahil mahalaga ang pagpapakulong sa pilosopiya ng civil disobedience ng Kilusang Civil Rights. Siya mismo, nakulong nang hindi bababa sa 96 na beses.

Pero bago pa man niya makilala si King, namuno na siya sa matagumpay na kilusang civil disobedience sa kanyang bayan. Ang plano, maglunsad ng iba’t ibang porma ng sama-samang pagkilos at paglabag sa batas ng segregasyon, kahit humantong sa pagpapabugbog at pagpapakulong – sa bingit, syempre pa, ng kamatayan.

Katakut-takot na aksyon ang inilunsad nila, na nilahukan ng daan-daan at libu-libong tao. Minsan, 400 o 500 estudyanteng hayskul ang kailangang ikulong dahil sa pag-upo bilang protesta sa mga lunch counters na iniyakan ng mga anak ni Williams. Natatawa niyang ikinwento: halos mabaliw ang hepe ng pulisya sa dami ng inaresto at kung ano ang gagawin! Minsan, ikinwadra lang ang mga inaresto sa bakanteng lote na parang mga baka, walang kubeta. Pinapakain sila ng de-galon na pork and beans: bubuksan ang takip ng lata na sasalukan mo ng kamay para makakain.

Hanggang isang madaling araw, inaresto siya. Ang paniwala niya, papatayin na siya. Pinili niyang sumama sa nang-aresto dahil ayaw niyang magkaroon ng alaala ang asawa’t mga anak niya ng pagsabog ng sentido at pagkalat ng utak at dugo niya sa bahay. Sa sukalan na lang kaysa sa bahay. Ikinulong siya at pinahirapang makapagpyansa. Samu’t saring problema ang naisip niya sa kulungan – na itinuring niyang “pagsubok” sa Kristiyanong pag-unawa niya, para sa naghihintay pang mas malalaking laban.

Gustung-gusto na niyang makalabas sa piitan nang may mayamang Puti na nag-alok sa kanya ng pyansa. Sagot niya rito sa telepono, “G. Lane, kung ilalabas ninyo ako rito ngayon pero may segregasyon pa rin sa mga lunch counter at restawran at iba pa, ibabalik lang din ninyo ako bukas dito dahil mamumuno ako ng isa pang martsa.” Tumatawang sabi niya pagkatapos, “Hindi ako naniniwalang gagawin ko iyun kung nailabas ako, pero sinabi ko sa kanya iyun.” At naghapag ang mayamang Puti ng plano para sa desegregasyon.

Isang araw, ilang taon pagkatapos, bumalik siya at ang mga anak niya sa drugstore. Nakaupo na silang mag-aama sa lunch counter. Nakapagpaikut-ikot na sila sa mga upuan. Wala nang magawa ang Puting may-ari, dahil nabasag na noon ang segregasyon.

/4/

Galing ang salaysay tungkol kay Hosea Williams sa libro ng kasaysayang oral na My Soul is Rested: Movement Days in Deep South Remembered [1977] na inedit ni Howell Raines. Lumalabas sa ibang artikulo, gayunman, na napariwara sa Kanan paglaon ang pulitika ni Williams. Syempre pa, hindi rin sa desegregasyon natapos ang rasismo kontra sa mga Aprikano-Amerikano; nagpapatuloy ito ngayon sa iba’t ibang porma. Hindi namemenos ng mga katotohanang ito, gayunman, ang ambag ni Williams at ang halaga ng tagumpay ng desegregasyon sa US.

Maligaya at mapagpalayang Pasko sa lahat!

23 Disyembre 2010

Galing ang mga larawan sa A Journey Round my Skull.

Sa isa, dalawang sulatin, nagbabalik si Mong Palatino sa hilig niya sa kasaysayan. Bago nito, may maganda siyang tuligsa kay Walden Bello sa isyu ng programang conditional cash transfer ng rehimeng Aquino. May bago nang blog si Jonna Baldres, tibak sa Tate.

Ayon kay Louis Proyect, pinupuri ng midya ng US si Barack Obama matapos magpatupad ang huli ng mga patakarang tatak-Republican.

Napakagandang parangal ni Arundhati Roy kay Noam Chomsky, at pagtuligsa sa Imperyong Amerikano. May magandang kolum si Michael L. Tan tungkol sa “maruruming digma” ng US sa Latina Amerika.

Nakakaaliw basahin ang maiiksing sulatin ni Spurious: heto ang kaugnay ni Mladen Dolar at heto naman ang kay Slavoj Zizek. Astig na poster kontra sa budget cuts sa edukasyon: pwedeng militante, pero mas malamang na anarkista.